Việc thí điểm chế định luật sư công được đặt trong bối cảnh yêu cầu tăng cường năng lực pháp lý của khu vực nhà nước, nhất là đối với những vụ việc phức tạp. Theo thông tin từ Quốc hội, chủ trương thí điểm đã được xác định tại Kết luận số 23-KL/TW ngày 7/4/2026 của Bộ Chính trị về Đề án nghiên cứu xây dựng chế định luật sư công trong Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam hiện nay.
1. Thí điểm tại 8 bộ và 10 địa phương
Theo khoản 2, Điều 1 của Nghị quyết, việc thí điểm được triển khai tại 8 bộ và 10 địa phương bao gồm: Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Bộ Tư pháp, Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Môi trường và Bộ Xây dựng; Ở địa phương gồm Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Hải Phòng, Cần Thơ, Đồng Nai, Bắc Ninh, Quảng Ninh, Khánh Hòa và Lâm Đồng.
Việc lựa chọn 8 bộ và 10 địa phương dựa trên các tiêu chí như phạm vi quản lý rộng, tính chất công việc phức tạp và khả năng phát sinh nhiều vụ việc thuộc phạm vi hoạt động của luật sư công.
2. Luật sư công là ai?
Theo nội dung Nghị quyết được nêu trong tài liệu, luật sư công là cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan Quân đội nhân dân, sĩ quan Công an nhân dân hoặc người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước thuộc phạm vi thí điểm, được cấp chứng chỉ hành nghề luật sư để thực hiện các công việc pháp lý nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan nhà nước, cơ quan, tổ chức thuộc hệ thống chính trị và doanh nghiệp nhà nước.
Để trở thành luật sư công, người được lựa chọn phải đáp ứng đồng thời các yêu cầu về đối tượng, phẩm chất chính trị, đạo đức nghề nghiệp, tiêu chuẩn luật sư và có ít nhất 5 năm kinh nghiệm làm việc thường xuyên, trực tiếp trong lĩnh vực pháp luật hoặc kinh nghiệm tranh tụng, tư vấn pháp luật, giải quyết các vụ việc pháp lý phức tạp theo quy định.
3. Phạm vi công việc rộng, tập trung vào các vụ việc pháp lý phức tạp
Theo Nghị quyết, luật sư công được thực hiện các nhóm công việc như tư vấn pháp luật, đại diện và tham gia tố tụng; giải quyết tranh chấp trong nước và quốc tế; tư vấn pháp lý trong quá trình xây dựng, triển khai các dự án kinh tế - xã hội; tham gia giải quyết các vụ việc khiếu nại, tố cáo phức tạp, kéo dài và các công việc pháp lý khác theo quy định.
Một điểm đáng chú ý là hoạt động của luật sư công được xác định ranh giới để tránh trùng lặp với trợ giúp pháp lý hoặc công tác pháp chế của cơ quan, tổ chức. Đồng thời, người đứng đầu cơ quan có trách nhiệm phân công, bố trí công việc phù hợp và tạo điều kiện để luật sư công thực hiện nhiệm vụ.
4. Chính sách hỗ trợ và bồi dưỡng theo vụ việc
Về chế độ, chính sách, Nghị quyết định hướng thực hiện hỗ trợ hằng tháng kết hợp với bồi dưỡng theo vụ việc, nhằm xây dựng đội ngũ luật sư công chuyên nghiệp, ổn định và có chất lượng. Chính phủ được giao quy định cụ thể việc hỗ trợ hằng tháng đối với luật sư công làm việc tại doanh nghiệp nhà nước, phù hợp với chế độ tiền lương tại doanh nghiệp.
Ngày 21/9/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 364/2026/NĐ-CP, quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Nghị quyết số 24/2026/QH16, Nghị định có hiệu lực cùng ngày Nghị quyết bắt đầu được thực hiện.
5. Có thể tiếp tục xử lý vụ việc sau khi kết thúc thời gian thí điểm
Nghị quyết cũng quy định, nếu đến thời điểm hết hiệu lực mà vụ việc do luật sư công đang thực hiện chưa kết thúc thì luật sư công được tiếp tục thực hiện cho đến khi vụ việc hoàn tất. Trong thời gian này, quyền, nghĩa vụ và chế độ, chính sách được thực hiện theo Nghị quyết. Trường hợp có quy định khác nhau giữa Nghị quyết và văn bản quy phạm pháp luật khác về cùng một vấn đề thì áp dụng quy định của Nghị quyết.